AB KRONOLOJİSİ

9 Mayıs 1950: Fransa Dışişleri Bakanı Robert Schuman, Jean Monnet’den ilham aldığı bir konuşmasında; Fransa, Almanya ve bu iki ülkeye katılmak isteyen diğer Avrupa devletlerinin kömür ve çelik kaynaklarının tek bir havuzda toplanması teklifinde bulundu. (Schuman Deklarasyonu).
18 Nisan 1951: Paris Antlaşması imzalanmış; Belçika, Batı Almanya, Lüksemburg, Fransa, İtalya ve Hollanda'dan oluşan 6 üye ile Avrupa Kömür Çelik Topluluğu (AKÇT) kurulmuştur.
27 Mayıs 1952; Altılar, Avrupa Savunma Topluluğu Anlaşması’nı imzaladı.
20 Ekim 1954: Londra Konferansı’nı takiben, Brüksel Anlaşması’na değişiklikler getiren anlaşmalar Paris’te imzalandı ve Batı Avrupa Birliği (BAB) oluşturuldu.
1-2 Haziran 1955: Altılar’ın dışişleri bakanları, Mesina’da toplandı ve ekonomik bütünleşmeyi hedefleme konusunda anlaştı.
25 Mart 1957; Roma Antlaşması imzalanmış; Avrupa Atom Enerji Topluluğu (AAET) ve Avrupa Ekonomik Topluluğu (AET) kurulmuştur. Söz konusu anlaşmalar, bu tarihten itibaren ‘Roma Anlaşmaları’ olarak anılmaya başladı.
30 Temmuz 1962; Ortak tarım politikası oluşturuldu.
14 Ocak 1963; Fransa Cumhurbaşkanı Charles de Gaulle, bir basın toplantısında yaptığı açıklamada, Fransa’nın, İngiltere’nin AET’ye üyeliğini veto edeceğini açıkladı.
30 Haziran 1970; Danimarka, İrlanda, Norveç ve İngiltere’yle üyelik müzakereleri başladı.
1 Ocak 1973; İrlanda, Danimarka ve İngiltere Avrupa Ekonomik Topluluğu (AET)’na katılmıştır.
9-10 Aralık 1973; Topluluğun devlet ya da hükümet başkanları, yılda 3 kez ‘Avrupa Konseyi’ adı altında toplanma kararı aldı. Paris’te yapılan zirvede, ayrıca, Avrupa Parlamentosu üyelerinin doğrudan halk tarafından seçilmesi ve Avrupa Bölgesel Gelişme Fonu’nun kurulması da kararlaştırıldı.
6-7 Temmuz 1978; Bremen’de toplanan Avrupa Konseyi’nde, Fransa ve Almanya, mali konularda daha yakın işbirliği sağlayacak bir plan sundular. Bu plan uyarınca kabul edilen Avrupa Para Sistemi, ‘Para yılanı’nın yerini aldı.
28 Mayıs 1979; Yunanistan’ın topluluğa katılım anlaşması imzalandı.
7-10 Temmuz 1979; 410 üyeli Avrupa Parlementosu’nun, doğrudan genel oyla ilk seçimleri yapıldı.
1 Ocak 1981; Yunanistan, topluluğun 10’uncu üyesi oldu.
2-4 Aralık 1985; Avrupa Konseyi Lüksemburg’da toplandı. Zirvede, 10 üye devlet, Avrupa’nın entegrasyon sürecinin, Roma Anlaşması’nda değişiklik yapılması ve bir ‘Tek Avrupa Senedi’ hazırlanması suretiyle canlandırılması konusunda anlaşmaya vardı.
1 Ocak 1986; İspanya ve Portekiz topluluğa katıldı.
17-28 Şubat 1986; Avrupa Tek Senedi yürürlüğe girmiş, Kişilerin, sermayenin ve hizmetlerin dolaşımı konusunda önemli adımlar atılmıştır. Bu anlaşma ile birlikte AET, Avrupa Topluluğu(AT) adını almıştır.
14 Nisan 1987; Türkiye üyelik başvurusunda bulundu.
17 Temmuz 1989; Avusturya üyelik başvurusunda bulundu.
19 Haziran 1990; Sınır kontrollerinin kaldırılmasına ilişkin Schengen Anlaşması; Benelux ülkeleri, Almanya ve Fransa tarafından imzalandı.
4 Temmuz 1990; Güney Kıbrıs Rum Kesimi üyelik başvurusunda bulundu.
16 Temmuz 1990; Malta üyelik başvurusunda bulundu.
3 Ekim 1990; Federal Almanya ve Demokratik Almanya birleşti.
1 Temmuz 1991; İsveç üyelik başvurusunda bulundu.
7 Şubat 1992; Kasım 1993’te yürürlüğe giren Avrupa Birliği (Maastricht) Antlaşması imzalanmıştır. 1 Kasım 1993 tarihinde yürürlüğe giren Antlaşma ile üye ülkeler arasında siyasi ve ekonomik kriterler belirlenmiş, ortak politikalar oluşturulmuş ve savunma, adalet ve içişleri alanında işbirliğine zemin hazırlanmıştır. Bu anlaşmanın gerçekleştirilmesiyle Ekonomik ve parasal entegrasyonun gerçekleştirilmesi konusunda önemli adımlar atılmış ve AT, Avrupa Birliği’ne (AB) dönüşmüştür.
18 Mart 1992; Finlandiya üyelik başvurusunda bulundu.
2 Haziran 1992; Danimarka’da yapılan referandumda, halk, Maastricht Anlaşması’nı onaylamayı reddetti.
1 Ocak 1993; Avrupa Tek Pazarı’ yürürlüğe girdi.
18 Mayıs 1993; Danimarka halkı, yapılan ikinci referandumda, Maastricht Anlaşması lehine oy kullandı.
1 Kasım 1993; Maastricht Anlaşması yürürlüğe girdi.
1 Nisan 1994; Macaristan AB’ye üyelik başvurusunda bulundu.
8 Nisan 1994;
1 Ocak 1995; Avusturya, Finlandiya ve İsveç AB’ye üye oldular.
26 Mart 1995; Schengen Anlaşması yürürlüğe girdi.
22 Haziran 1995; Romanya AB’ye üyelik başvurusunda bulundu.
27 Haziran 1995; Slovakya AB’ye üyelik başvurusunda bulundu.
27 Ekim 1995; Letonya AB’ye üyelik başvurusunda bulundu.
24 Kasım 1995; Estonya AB’ye üyelik başvurusunda bulundu.
8 Aralık 1995; Litvanya AB’ye üyelik başvurusunda bulundu.
14 Aralık 1995; Bulgaristan AB’ye üyelik başvurusunda bulundu.
1 Ocak 1996; AB ile Türkiye arasında gümrük birliği yürürlüğe girdi.
16 Ocak 1996; Slovenya AB’ye üyelik başvurusunda bulundu.
17 Ocak 1996; Çek Cumhuriyeti AB’ye üyelik başvurusunda bulundu.
16 Temmuz 1997; Komisyon, “Daha güçlü ve geniş bir Birlik için Ajanda 2000”i ve 10 Avrupa ülkesinin üyelik başvurularına ilişkin görüşlerini Avrupa Parlamentosu’na sundu.
2 Ekim 1997; Amsterdam Antlaşması imzalanmış, Mayıs 1999’da yürürlüğe girmiştir. Bu anlaşma ile AB Kurumlarının yetkileri arttırılmıştır.
22 Kasım 1997; Polonya AB’ye üyelik başvurusunda bulundu.
12-13 Aralık 1997; Avrupa Konseyi Lüksemburg’da toplandı. Türkiye’ye ‘aday ülke’ statüsü tanınmadı. Bunun üzerine Türkiye, AB ile siyasi ilişkilerini kesti.
30 Mart 1998; AB’ye üyelik başvurusunda bulunan 10 Orta ve Doğu Avrupa ülkesiyle Kıbrıs Rum Kesimi’nin birliğe üyelik süreci başlatıldı.
10-11 Aralık 1999; Avrupa Konseyi’nin Helsinki zirvesi yapıldı. Türkiye’ye adaylık statüsü tanındı. Romanya, Slovakya, Letonya, Litvanya, Bulgaristan ve Malta’yla üyelik müzakerelerinin başlatılması kararlaştırıldı.
26 Şubat 2001; Nice Antlaşması imzalanmış, Şubat 2003’te yürürlüğe girmiştir.
1 Ocak 2002; İspanya, Avrupa Birliği Konseyi dönem başkanlığını devraldı. Euro cinsinden madeni paralar ve banknotlar, Euro’ya katılan 12 ülkede (Avusturya, Belçika, Finlandiya, Fransa, Almanya, Yunanistan, İrlanda, İtalya, Lüksemburg, Hollanda, Portekiz ve İspanya) dolaşıma girdi.
28 Şubat 2002; Euro ve ulusal paraların birlikte kullanımı için öngörülen sürenin sona ermesini müteakip, Euro, katılımcı 12 ülkede geçerli tek para birimi haline geldi. Avrupa’nın Geleceği konulu Konferans, Brüksel’de (Belçika) başladı.
15 Nisan 2002; Türkiye-AB Ortaklık Konseyi toplantısı 15-16 Nisan tarihlerinde Lüksemburg’ta yapıldı. Toplantıda, Katılım Ortaklığı Belgesi, Ulusal Program ve 2001 yılı İlerleme Raporu çerçevesinde katılım öncesi stratejisi ele alındı.
1 Temmuz 2002; Euro’nun dolaşıma girdiği ülkelerde ulusal para birimleri yürürlükten kalktı. AB dönem başkanlığını Danimarka üstlendi.
19 Ekim 2002; Avrupa Birliği’nin karar alma mekanizmalarının etkin işleyebilmesi ve genişleme sürecinin hızlanması için kritik önemdeki Nice Antlaşması, İrlanda’da yapılan referandumda onaylandı.
16 Nisan 2003; 10 aday ülke ve AB arasında (Çek Cumhuriyeti, Estonya, Güney Kıbrıs Rum Yönetimi, Letonya, Litvanya, Macaristan, Malta, Polonya, Slovak Cumhuriyeti, Slovenya) katılım antlaşmaları imzalanmıştır.
1 Mayıs 2004; 10 aday ülke AB’ye üye olmuştur.
1 Ocak 2007; Bulgaristan ve Romanya AB’ye üye olmuştur. Böylece AB üye ülke sayısı 27’ye yükselmiştir.
13 Aralık 2007; AB’nin kurumsal yapısında önemli değişiklikler öngören Lizbon Anlaşması.
13 Aralık 2007 tarihinde imzalanmış ve 17 Aralık 2007 tarihli AB Resmi Gazetesi’nde yayımlanmıştır.
1 Ocak 2008; Slovenya, AB Dönem Başkanlığı görevini Portekiz’den devralmıştır.
29 Ocak 2008; Malta ve Slovenya Lizbon Antlaşması’nı onaylamıştır.
4 Şubat 2008; Romanya Lizbon Antlaşması’nı onaylamıştır.
8 Şubat 2008; Fransa Lizbon Antlaşması’nı onaylamıştır.
12 Şubat 2008; Avrupa Parlamentosu, 19 Mart 1958 yılında yaptığı ilk toplantının 50.yıldönümünü kutlamıştır.
21 Mart 2008; Bulgaristan, Lizbon Anlaşması’nı onaylamıştır.
1 Nisan 2008; Polonya, Lizbon Anlaşması’nı onaylamıştır.
24 Nisan 2008; Avusturya, Lizbon Anlaşması’nı onaylamıştır.
12 Haziran 2008; İrlanda’da yapılan referandumda, Lizbon Anlaşması %53,4 oyla reddedilmiştir.
1 Temmuz 2008; Fransa, AB Dönem Başkanlığı görevini Slovenya’dan devralmıştır.
12 Aralık 2008; İsviçre Schengen Bölgesi’ne dahil olmuştur.
1 Ocak 2009; Çek Cumhuriyeti, Avrupa Birliği Konseyi dönem başkanlığını Fransa'dan devraldı.
1 Temmuz 2009; İsveç Avrupa Birliği Konseyi Başkanlığını Çek Cumhuriyetin’ den devraldı.
1 Ocak 2010; İspanya Avrupa Birliği Konseyi Başkanlığını İsveç'ten devraldı.
1 Temmuz 2010; Belçika, Avrupa Birliği Konseyi Başkanlığını İspanya'dan devralacak.


Not: Ayrıntılı bilgi için http://europa.eu.int

 


 

 


Avrupa Birliği Araştırma ve Dökümantasyon Merkezi

Sakarya Üniversitesi

Tasarim ve Güncelleme : Süleyman DENİZHAN

Ocak, 2010